Pierwszy tłumacz przysięgły języka kaszubskiego. Co się zmienia?
26 października 2026 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości zaprzysiężono dwoje pierwszych tłumaczy przysięgłych języka kaszubskiego. Wyjaśniamy, co to oznacza i kiedy takie tłumaczenie jest potrzebne.
15 listopada 2026 · ok. 6 min czytania · Redakcja Linguaforum
26 października 2026 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości odbyła się uroczystość zaprzysiężenia nowych tłumaczy przysięgłych. Wśród 44 osób, które złożyły ślubowanie, były też dwie osoby z uprawnieniami do języka kaszubskiego. Relacje prasowe, w tym PAP, opisują ich jako pierwszych w historii tłumaczy przysięgłych tego języka.
Poniżej porządkujemy fakty: co się zmieniło, jaki jest status języka kaszubskiego i kiedy potrzebny jest tłumacz przysięgły. Jeśli chcesz zamówić przekład, przejdź do strony tłumacz kaszubski. LinguaForum tłumaczy w ponad 50 językach, nie tylko z kaszubskiego i na kaszubski.
Co się zmieniło 26 października 2026 r.
Według komunikatu Ministerstwa Sprawiedliwości ceremonię przeprowadzono 26 października 2026 r. Uprawnienia uzyskali tłumacze języków zarówno częściej zamawianych, takich jak angielski, niemiecki, ukraiński i hiszpański, jak i rzadziej spotykanych, m.in. wietnamskiego, chińskiego i gruzińskiego. Na tej samej liście znalazł się język kaszubski: ślubowanie złożyło dwoje tłumaczy tego języka.
To ważny moment dla kaszubszczyzny. Język regionalny wchodzi formalnie do obiegu, w którym od lat funkcjonują tłumaczenia przysięgłe innych języków: sądów, prokuratury, policji i urzędów. Nie oznacza to, że każdy kontakt z instytucją musi od teraz odbywać się po kaszubsku. Oznacza natomiast, że poświadczony przekład i tłumaczenie ustne w postępowaniach formalnych stały się możliwe na takich samych zasadach jak przy innych językach.
Język kaszubski jest językiem regionalnym
Od 2005 r. język kaszubski jest w polskim prawie językiem regionalnym. Reguluje to ustawa z 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym. To coś innego niż potoczne nazywanie kaszubszczyzny „gwarą”. Status języka regionalnego daje m.in. prawo do posługiwania się nim w życiu publicznym oraz — w określonych gminach — do używania go jako języka pomocniczego przed organami gminy.
Według ostatecznych danych Głównego Urzędu Statystycznego z Narodowego Spisu Powszechnego 2021 język kaszubski w kontaktach domowych zadeklarowało 89 198 osób, w tym 1777 jako jedyny język używany w domu. Wcześniejsze wyniki wstępne, powtarzane też w relacjach prasowych z listopada 2026 r., podawały 87,6 tys. osób.
Gdzie kaszubski jest językiem pomocniczym
Język kaszubski jest językiem pomocniczym w pięciu gminach województwa pomorskiego. W tych gminach mieszkańcy mogą zwracać się do organów gminy po kaszubsku i — na wniosek — otrzymać odpowiedź także w tym języku. Postępowanie odwoławcze toczy się jednak w języku urzędowym, czyli po polsku.
| Gmina | Powiat | Województwo |
|---|---|---|
| Linia | wejherowski | pomorskie |
| Luzino | wejherowski | pomorskie |
| Parchowo | bytowski | pomorskie |
| Sierakowice | kartuski | pomorskie |
| Żukowo | kartuski | pomorskie |
Instytucja tłumacza przysięgłego języka kaszubskiego ułatwia formalny obieg dokumentów i tłumaczenie ustne wtedy, gdy kaszubski pojawia się w kontakcie z wymiarem sprawiedliwości albo z administracją — także poza tymi pięcioma gminami.
Kiedy potrzebny jest tłumacz przysięgły języka kaszubskiego
Tłumacz przysięgły jest osobą zaufania publicznego. Zajmuje się m.in. przekładem dokumentów procesowych i urzędowych oraz poświadczaniem tłumaczeń. Uprawnienia uzyskuje się po zdanym egzaminie przed Państwową Komisją Egzaminacyjną powoływaną przez Ministra Sprawiedliwości. Według Ministerstwa Sprawiedliwości na prowadzonej przez urząd liście figuruje ok. 10 tysięcy tłumaczy z 53 języków.
Typowe sytuacje, w których tłumaczenie przysięgłe języka kaszubskiego może być potrzebne:
- kontakt z sądem, prokuraturą, policją albo urzędem, gdy ktoś swobodniej mówi po kaszubsku;
- sporządzenie dokumentu w języku kaszubskim, na przykład testamentu;
- urzędowo poświadczona wersja kaszubska aktu stanu cywilnego;
- pisma i załączniki składane w postępowaniu, które wymaga poświadczonego przekładu.
| Sytuacja | Co zwykle wystarcza |
|---|---|
| Tekst do użytku prywatnego, na przykład zrozumienie treści albo kontakt rodzinny | Tłumaczenie zwykłe |
| Dokument składany w sądzie, prokuraturze, na policji albo w urzędzie | Tłumaczenie przysięgłe |
| Akt stanu cywilnego w urzędowo poświadczonej wersji kaszubskiej | Tłumaczenie przysięgłe |
| Testament albo inny dokument sporządzany po kaszubsku | Tłumaczenie przysięgłe, jeśli dokument ma skutek urzędowy albo procesowy |
Nie każde tłumaczenie musi być przysięgłe. Jeśli dokument ma trafić do sądu lub urzędu, bezpieczniej zlecić tłumaczenie przysięgłe. Wycenę tłumacza języka kaszubskiego przygotujemy po otrzymaniu skanu albo zdjęcia dokumentu.
Gdzie zamówić tłumaczenie na kaszubski
Najczęstsze pytania
Czy to naprawdę pierwsi tłumacze przysięgli języka kaszubskiego?
Ministerstwo Sprawiedliwości potwierdziło, że 26 października 2026 r. zaprzysiężono dwoje tłumaczy języka kaszubskiego, w gronie 44 nowych tłumaczy przysięgłych. Relacje PAP i mediów kaszubskich opisują ich jako pierwszych w historii tłumaczy przysięgłych tego języka. Urzędowy komunikat ministerstwa tej formuły wprost nie powtarza, ale potwierdza samo powołanie dwojga tłumaczy kaszubskich.
Czym różni się język regionalny od gwary?
W potocznej rozmowie kaszubszczyzna bywa nazywana gwarą. W prawie polskim język kaszubski ma od 2005 r. status języka regionalnego. To formalna kategoria, która daje określone prawa językowe, w tym możliwość wprowadzenia języka pomocniczego w gminie spełniającej ustawowe warunki.
W jakich gminach kaszubski jest językiem pomocniczym?
W gminach Linia, Luzino, Parchowo, Sierakowice i Żukowo w województwie pomorskim. Lista pochodzi z urzędowego rejestru gmin, w których używany jest język pomocniczy.
Czy każde tłumaczenie na kaszubski musi być przysięgłe?
Nie. Do użytku prywatnego często wystarcza tłumaczenie zwykłe. Jeśli dokument ma trafić do sądu, prokuratury, na policję albo do urzędu, bezpieczniej zlecić tłumaczenie przysięgłe. Ostateczne wymaganie zależy od instytucji, do której składasz dokumenty.
Czy LinguaForum tłumaczy tylko na kaszubski?
Nie. Tłumaczymy w ponad 50 językach. Strona tłumacz kaszubski dotyczy tego języka, a przegląd pozostałych jest na stronie Języki.
Jak zamówić tłumaczenie kaszubskie?
Wejdź na stronę tłumacz języka kaszubskiego i wyślij skan albo zdjęcie dokumentu. Dostaniesz wycenę. W tym poradniku nie podajemy cen.
Źródła
- Ministerstwo Sprawiedliwości, „Zaprzysiężenie nowych tłumaczy przysięgłych”, 27.10.2026, gov.pl/web/sprawiedliwosc (komunikat o ceremonii; nie linkujemy do listy tłumaczy przysięgłych).
- Główny Urząd Statystyczny, Narodowy Spis Powszechny 2021 — wyniki ostateczne w zakresie języka używanego w domu; wyniki wstępne podawały 87,6 tys. osób.
- Ustawa z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym; urzędowy rejestr gmin, w których używany jest język pomocniczy.